معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی شیراز و رئیس مرکز بهداشت استان فارس، به مناسبت هفته جهانی کاهش خطر بلایا و حوادث (۱۳ اکتبر)، با تشریح ابعاد علمی و اجرایی شعار جهانی سال ۲۰۲۶ با عنوان «تاب‌آوری از خانه آغاز می‌شود»، بر ضرورت تقویت حکمرانی خطر، توسعه آمادگی مبتنی بر شواهد، ارتقای تاب‌آوری خانوارها و جوامع و تضمین تداوم خدمات ضروری سلامت در شرایط اضطراری تأکید کرد.

به گزارش روابط عمومی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شیراز، دکتر «اورنگ ایلامی» با بیان اینکه مدیریت کاهش خطر بلایا از الزامات اساسی حفاظت از سلامت جمعیت و پایداری نظام سلامت است، اظهار کرد: در رویکردهای نوین مدیریت بلایا، تمرکز از واکنش صرف به پیامدهای حوادث، به سمت شناخت نظام‌مند خطر، پیشگیری از ایجاد خطرات جدید، کاهش خطرات موجود و تقویت ظرفیت‌های آمادگی و پاسخ تغییر یافته است. بر این اساس، مدیریت خطر بلایا نباید به اقدامات مقطعی هنگام وقوع حادثه یا فعالیت‌های مناسبتی محدود شود، بلکه باید به‌عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از برنامه‌ریزی توسعه، سیاست‌گذاری سلامت و مدیریت خدمات عمومی مورد توجه قرار گیرد.

او با اشاره به ماهیت چندبعدی خطر بلایا افزود: خطر بلایا حاصل برهم‌کنش مخاطرات، میزان مواجهه، آسیب‌پذیری و ظرفیت‌های مقابله‌ای است. بنابراین، شدت یک مخاطره به‌تنهایی تعیین‌کننده میزان خسارات و پیامدهای سلامت نیست؛ بلکه نحوه استقرار جمعیت و زیرساخت‌ها، وضعیت اجتماعی و اقتصادی خانوارها، سطح آمادگی جامعه و عملکرد نظام‌های هشدار، پاسخ و حمایت نیز در شکل‌گیری این پیامدها نقش دارند. این نگاه نظام‌مند، ضرورت عبور از اقدامات پراکنده و حرکت به سمت برنامه‌ریزی مبتنی بر ارزیابی خطر و تصمیم‌گیری مبتنی بر شواهد را آشکار می‌سازد.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی شیراز با تأکید بر نقش خانواده‌ها و جوامع محلی در کاهش پیامدهای بلایا بیان داشت: تقویت تاب‌آوری از محیط خانواده آغاز می‌شود؛ جایی که شناخت مخاطرات، آگاهی از راه‌های اطلاع‌رسانی و هشدار، آشنایی با اقدامات اولیه در شرایط اضطراری و آمادگی برای مواجهه با اختلال در خدمات ضروری، می‌تواند در کاهش آسیب‌پذیری اعضای خانواده مؤثر باشد. توسعه این ظرفیت‌ها نیازمند آموزش مستمر، اطلاع‌رسانی هدفمند و مشارکت فعال مردم در برنامه‌های آمادگی و کاهش خطر است.

دکتر ایلامی در ادامه، شبکه‌های بهداشت و درمان شهرستان‌ها را از ظرفیت‌های مهم نظام سلامت در پیشبرد برنامه‌های کاهش خطر دانست و گفت: شبکه‌های بهداشت و درمان می‌توانند با بهره‌گیری از ظرفیت واحدهای تخصصی، مشارکت جامعه و هماهنگی با دستگاه‌های مسئول، برنامه‌های کاهش خطر را متناسب با شرایط و مخاطرات هر منطقه توسعه دهند.مستندسازی اقدامات، ثبت درس‌آموخته‌ها، شناسایی و پیگیری نواقص و استفاده از نتایج پایش برای اصلاح برنامه‌ها، به شکل‌گیری چرخه‌ای مستمر از یادگیری و بهبود عملکرد کمک می‌کند.

این مقام مسوول در دانشگاه علوم پزشکی شیراز در پایان خاطرنشان کرد: هدف از برنامه‌های کاهش خطر بلایا، دستیابی به نتایجی پایدار و قابل ارزیابی است؛ جامعه‌ای که مخاطرات را بهتر می‌شناسد، خانوارهایی که از آمادگی بیشتری برخوردارند، مراکزی که در شرایط اختلال توان حفظ خدمات ضروری سلامت را دارند و نظامی که از هر حادثه و تمرین برای ارتقای عملکرد آینده خود می‌آموزد. تحقق این هدف، مستلزم نهادینه‌سازی فرهنگ پیشگیری، تقویت هماهنگی بین‌بخشی و توجه مستمر به آمادگی و تاب‌آوری در تمامی سطوح نظام سلامت و جامعه است.

پایان خبر