کتابخانه
دانشکده پزشکی شیراز از زمان راه اندازی دانشکده در سال 1325، عضوی موثر در مجموعه
این مرکز آموزش عالی بوده که از گذر بیش از 70 سال پیشینه، یکی از خاطره انگیزترین
واحدهای دانشکده پزشکی برای دانشجویان و اساتید این دانشکده در این سال هاست. به
ویژه در فصل امتحانات، این کتابخانه از پرمراجعه ترین واحدها محسوب می شود.

این
کتابخانه در سال 1359 به ساختمان شماره دو دانشکده پزشکی شیراز انتقال یافت و به
عنوان یک مجموعه گسترده، از طبقه سوم تا هفتم این ساختمان را در بر گرفته،
کتابخانه دانشکده پزشکی که به نام شهید دکتر گرکانی نژاد، نخستین شهید پزشک کشور و
از پزشکان فارغ التحصیل این دانشکده مزین شده است، به عنوان یکی از معدود کتابخانه
های دانشگاهی کشور، در تمامی روزهای سال و تا ساعت 24 شب، پذیرای مراجعان است.

در
آستانه بیست و چهارم آبان، روز کتابدار، با «نگین نمازی»، مدیر کتابخانه شهید دکتر
گرکانی نژاد به گفت و گو نشستیم تا با یکی از مهم ترین واحدهای مجموعه دانشگاه
علوم پزشکی شیراز که در طی سال های فعالیت این مجموعه، نقش موثری را در ارتقای
دانش فارغ التحصیلان این دانشگاه داشته است، آشنا شویم.

مجموعه
ای با بیش از 13هزار جلد کتاب که می کوشد با روزآمدسازی منابع و امکانات خود،
همگام با تحولات روز دنیا، همچنین دانش پزشکی گام بردارد.

«نگین
نمازی» که دانش آموخته رشته کتابداری و اطلاع رسانی از دانشگاه شیراز است، از
ابتدای استخدام در دانشگاه علوم پزشکی شیراز، در این کتابخانه مشغول به فعالیت
بوده و از سال 1384، پس از سال ها مسوولیت بخش نشریات و معاونت کتابخانه؛ مسوولیت
مدیریت این مجموعه به او سپرده شد.

 

او
مهمان ششمین شماره از مصاحبه های خبری «با وب دا» شد تا ما را با کتابخانه شهید
دکتر گرکانی نژاد بیشتر آشنا کند.

لطفا
کتابخانه شهید دکتر گرکانی نژاد را به خوانندگان پایگاه خبری «وب دا» معرفی کنید:

کتابخانه
دانشکده پزشکی با نام کتابخانه شهید دکتر گرکانی نژاد، از سال 1328 تاکنون
فعالیت خود را آغاز کرده و اکنون در پنج طبقه از ساختمان شماره دو دانشکده پزشکی،
فعال است. در طی این سال ها با وجود دشواری های افزایش فضای فیزیکی، تلاش کردیم تا
به عنوان مجموعه ای کامل و جامع، به علاقه مندان ارائه خدمت کنیم.

در
طبقه سوم ساختمان دانشکده، به عنوان مهم ترین بخش کتابخانه، علاوه بر بخش مدیریت،
کار سفارش و فراهم آوری منابع و مقالات موردنیاز کاربران و بخش ساماندهی و فهرست
نویسی قرار دارد.

طبقات
چهارم و پنجم به سالن های مطالعه اختصاص دارد که با توجه به نیاز کاربران، اکنون
در تمامی 365 روز سال تا ساعت 24 شب و در
فصول برگزاری امتحانات میان ترم و پایان ترم به صورت 24 ساعته فعال است.

با
توجه به ساعت های طولانی مطالعه دانشجویان پزشکی، در طبقه چهارم که به سالن مطالعه
بانوان اختصاص یافته، شرایط سالن مطالعه به نحوی فراهم شده که بانوان بتوانند با
آسودگی خاطر به مطالعه بپردازند.

در
طبقه ششم، سالن کارگاهی و مرکز اینترنت بانوان و آقایان و بخش پایان نامه ها پیش
بینی شده است. در سال 96 نیز این سالن کارگاهی به سیستم های کامپیوتری پیشرفته all in one مجهز شد که
بسیار مورد استقبال قرار گرفته است. به نحوی که این سالن از کل مجموعه دانشگاه
متقاضی دارد.

در
طبقه هفتم نیز علاوه بر فعالیت یک سالن کارگاهی دیگر از مجموعه کتابخانه، اتاق
مطالعه اساتید و سالن مطالعه گروهی، پیش بینی شده است.

در این
کتابخانه با بیش از 13هزار جلد کتاب، همه به منابع پزشکی اختصاص دارد و 95درصد
موارد نیز به زبان انگلیسی است. نسخه های زبان فارسی نیز مراجع اعلام شده از سوی
وزارت بهداشت هستند. با توجه به لزوم رعایت حق کپی رایت، تمامی منابع به فرمت اصلی
کتاب هستند و فرمت های افست در این کتابخانه تهیه نشده است.

برای
روزآمدسازی امکانات و خدمات این مجموعه، چه تلاش هایی صورت گرفته است؟

اگرچه
از سال 1369، این کتابخانه به دنیای الکترونیک وارد شد، اما به نحوی جدی تر، در
فاز نخست از سال 2009 میلادی کوشیدیم تا در بخش نشریات، سیستم چاپی را به کلی حذف
کرده و با انتقال نشریات چاپی به آرشیو کتابخانه، به سمت نشریات الکترونیک برویم. در
گذشته آرشیوی بسیار قوی با اشتراک 600 مورد نشریه چاپی علوم پزشکی در این کتابخانه
وجود داشت که اکنون همه به صورت الکترونیک درآمده است.

بر
همین اساس کتابداران این کتابخانه به صورت کامل با خدمات الکترونیک آشنا هستند تا
بهترین خدمات به مراجعان ارائه شود.

همچنین
با ثبت سفارش مقاله از سوی اساتید یا دانشجویان به صورت الکترونیکی، با تلاش
کتابداران، مقاله موردنظر تهیه و به پست الکترونیکی کاربر ارسال می شود.

آموزش
منابع الکترونیکی به کاربران، دیگر خدمت این کتابخانه در عرصه پیشبرد اهداف
الکترونیک است که برای تسهیل پاسخگویی به نیاز مراجعان، به صورت انتشار در قالب منابع
چاپی، تهیه راهنماهای آموزشی، انتشار محتوای آموزشی در پایگاه اینترنتی کتابخانه،
آموزش حضوری و برگزاری کارگاه های دوره ای در حال انجام است.

در این
کتابخانه کوشیده ایم تا چیدمان قفسه ها نیز متناسب با نیاز کاربران باشد؛ چرا که لزوما
حجم بالای کتاب، پاسخگوی نیاز کاربر نیست، بلکه لازم است کاربر بتواند در سریع
ترین زمان به بهترین منابع دسترسی یابد.

در
کنار این اقدامات در تلاش هستیم تا منابع ebook در کتابخانه را
نیز ارتقا دهیم. چرا که به طرز غیرقابل توصیفی، حجم مراجعه به این منابع افزایش
یافته و کاربران مایل به مطالعه منابع در رایانه ها و تلفن های همراه شخصی هستند.

به طور
کلی با توجه به ضرورت روزآمد بودن منابع پزشکی، نسخه های قدیمی کتب این حوزه،
چندان مورد استفاده کاربران قرار نمی گیرد. در این زمینه، ویرایش کتب پزشکی نیز از
اهمیت ویژه ای برخوردار است و همین موضوع، یکی از دشواری کار کتابخانه های پزشکی
است، زیرا دانشجویان موظف به مطالعه آخرین نسخه ویرایش شده منابع هستند.

یکی از
بخش های مهم این کتابخانه، بخش پایان نامه هاست، لطفا در مورد فعالیت این بخش کمی
توضیح دهید:

از سال
1389، کار اسکن پایان نامه های قدیمی در این کتابخانه آغاز شد و با هماهنگی معاونت
پژوهشی دانشکده، دانشجویان در کنار یک نسخه چاپی، یک لوح فشرده از پایان نامه خود
را نیز به کتابخانه ارائه می کنند. هم اکنون آرشیو پایان نامه های اسکن شده که به
صورت فایل الکترونیکی به نرم افزار کتابخانه وارد شده، هفت هزار نسخه است و
امیدواریم بتوانیم این آرشیو را به تدریج، تکمیل کنیم. چرا که این اقدام در
بازیابی نسخه ها، نقش موثری ایفا می کند.

آیا
امکان مطالعه منابع غیرپزشکی نیز برای دانشجویان پیش بینی شده است؟

با
توجه به اتصال نرم افزاری کتابخانه های دانشکده های علوم پزشکی شیراز، دانشجویان
پزشکی برای مطالعه کتب غیرپزشکی می توانند به کتابخانه دانشکده پیراپزشکی مراجعه
کنند. همچنین در این کتابخانه نیز پذیرای دانشجویان و اساتید از دیگر دانشکده ها
هستیم.

با
توجه به افزایش بهای کتاب در سال های اخیر، چه تدابیری در این زمینه در کتابخانه
دانشکده پزشکی اندیشیده شده است؟

با
وجود افزایش بودجه تهیه کتاب به صورت سالانه، افزایش بهای کتاب ها موجب کاهش قدرت
خرید شده است، بنابراین در تلاش هستیم تا با شتاب بیشتری به سمت تهیه منابع ebook برویم تا ضمن
افزایش قدرت خرید در شرایط موجود، جامعه کاربران این کتابخانه به نحوی روزآمد،
امکان مطالعه منابع موردنظر خود را داشته باشند.

به
دلیل تخصصی بودن حوزه فعالیت کتابخانه شهید دکتر گرکانی نژاد، آیا همکاران این
کتابخانه نیز در این زمینه پاسخگوی نیاز کاربران هستند؟

با
افزوده شدن شاخه پزشکی به رشته کتابداری در طی سال های اخیر، سیاست دانشگاه بر این
منوال تدوین شد که پذیرش نیروی جدید در این کتابخانه، از میان دانش آموختگان این
رشته باشد که بر همین اساس، نیروهای جدیدتری که به این مجموعه پیوسته اند، در این
زمینه از تبحر کافی برخودار هستند، در دوره آغاز فعالیت من نیز که به حدود سه دهه
پیش بازمی گردد، با دقت نظر مسوولان وقت، نیروها ابتدا موظف به گذراندن دوره های
کافی برای آشنایی با اصطلاحات پزشکی بودند تا به صورت کامل بر زبان علمی کار اشراف
داشته باشند. با توجه به این امر، اکنون کتابداران ما مشاوران خوبی برای دانشجویان
هستند تا بتوانند پایان نامه های خود را بر اساس استانداردهای موردنظر معاون
تحقیقات و فناوری دانشگاه، ویرایش کنند.

با
توجه به حجم بالای منابع این کتابخانه و حرکت به سمت نرم افزارها و خدمات
الکترونیک، آیا برای امنیت منابع نیز چاره اندیشی شده است؟

بله،
در این زمینه با همکاری نیروهای متخصص به نحوی برنامه ریزی شده تا منابع در چندین
سیستم، نرم افزار و منبع ذخیره سازی شود تا از امنیت بالایی برخودار شده و اختلالی
در روند ارائه خدمت صورت نگیرد.

مهم
ترین دغدغه شما و همکارانتان در این کتابخانه در حال حاضر چیست؟

به
دلیل حجم بالای منابع و افزایش سریع دانش و تکنولوژی ها، لازم است تا منابع با
سرعت بالایی روزآمد شود، در این راستا لازم است منابع الکترونیک را جایگزین منابع
چاپی کنیم که همه تلاش خود را در این مجموعه بر این هدف متمرکز ساخته ایم. همچنین
تبدیل این کتابخانه، به کتابخانه مرکزی دانشگاه می تواند موجب توسعه هرچه بیشتر
خدمات آن به دانشجویان و اساتید دیگر دانشکده های علوم پزشکی شیراز شود.

 

از گذر
سال ها حضور و تجربه شما در این مرکز، لطفا زیباترین صحنه های خدمت در کتابخانه را
برای مخاطبان ما توصیف کنید:

هر
کتابدار لازم است تا با نهایت صبوری، بتواند تعامل خوبی با کاربر پیدا کرده و از سویی
دیگر، دارای دانش و اطلاعات کافی برای پاسخگویی به مراجعان و رفع نیاز آنان در
زمینه تهیه بهترین و کارآمدترین منابع موجود باشد. بنابراین در زمینه هر خدمتی که
موجب پیشبرد این هدف و در نتبجه توسعه دانش مراجعان شود، دلگرمی کتابدار را به
همراه دارد.

از
سویی دیگر، استقبال اساتید و دانشجویان از توسعه امکانات و خدماتی که در این سال
ها در مجموعه کتابخانه صورت گرفته، انگیزه بخش ما در این مسیر بوده است.

پایان