معاون آموزشی وزارت بهداشت با تاکید بر اینکه بحران نباید صرفاً به‌عنوان تهدید و عامل آسیب‌زا دیده شود، گفت: شرایط بحرانی می‌تواند فرصتی برای بازنگری در عادت‌ها و رویه‌های تثبیت‌شده، استفاده گسترده‌تر از فناوری‌های نوین و ایجاد تحول در شیوه‌های آموزش، به‌ویژه در آموزش داروسازی باشد.

به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شیراز به نقل از وبدا، دکتر طاهره چنگیز در نشست اعضای هیات ممتحنه و ارزشیابی داروسازی با حضور روسا و معاونان آموزشی دانشکده‌های داروسازی کشور در وزارت بهداشت، اظهار داشت: معمولاً زمانی که در شرایط بحران قرار می‌گیریم، ممکن است نگران شویم که چرا نمی‌توانیم مانند گذشته عمل کنیم و چرا مجبور هستیم برخی عادت‌ها و رویه‌های همیشگی خود را کنار بگذاریم، اما بخش قابل توجهی از استرس ناشی از بحران، در واقع ناشی از تلاش برای تطبیق با شرایط جدید است.

وی افزود: پیشنهاد من به مجموعه آموزش، به‌ویژه آموزش داروسازی، این است که در شرایط فعلی، فرصتی برای بازنگری در برخی سنت‌ها و عادت‌های دیرینه ایجاد کنیم و از خود بپرسیم آیا همه رویه‌هایی که تاکنون دنبال کرده‌ایم، همچنان ضروری است یا می‌توان آنها را متناسب با شرایط جدید تغییر داد.

بحران؛ فرصتی برای «آن‌فریز» کردن نظام آموزشی

معاون آموزشی وزارت بهداشت با بیان اینکه یکی از دشوارترین بخش‌های ایجاد تغییر، کنار گذاشتن رفتارها و رویه‌های تثبیت‌شده است، گفت: بخش زیادی از انرژی مورد نیاز برای تغییر، صرف کنار گذاشتن سنت‌ها و عادت‌های عمومی و دل کندن از رفتارهای همیشگی می‌شود؛ اما یکی از ویژگی‌های بحران این است که ما را از وضعیت تثبیت‌شده خارج می‌کند.

دکتر چنگیز ادامه داد: بحران می‌تواند ما را «آن‌فریز» کند و فرصتی ایجاد شود تا به جای بازگشت به همان وضعیت قبلی، یک وضعیت جدید، یک رویه جدید و یک تغییر جدید را تجربه کنیم.

وی با اشاره به تجربه آموزش پزشکی در سال گذشته خاطرنشان کرد: در شرایط سال گذشته، به دلیل ضرورت‌های ایجادشده، بخش قابل توجهی از آموزش پزشکی به شکل مجازی ارائه شد. این اتفاق اگرچه عمدتاً ناخواسته بود، اما فرصتی ایجاد کرد تا درباره ضرورت برخی شیوه‌های سنتی آموزش بازنگری کنیم.

حرکت به سمت آزمایشگاه‌های مجازی

معاون آموزشی وزارت بهداشت با طرح این پرسش که آیا تمام آموزش‌های عملی باید به شکل سنتی و در محیط آزمایشگاه انجام شود، گفت: برای مثال، در برخی دروس آزمایشگاهی رشته پزشکی عمومی مانند میکروب‌شناسی، پاتولوژی و بافت‌شناسی، در مواردی دانشجو بخش زیادی از زمان خود را صرف مشاهده می‌کند. باید بررسی کنیم آیا در شرایط فعلی و با توجه به وضعیت اقتصادی کشور، همچنان ضروری است تمام این آموزش‌ها به همان شکل گذشته و در آزمایشگاه‌های فیزیکی انجام شود یا بخشی از آنها می‌تواند به صورت مجازی ارائه شود.

وی افزود: می‌توان بخشی از فرآیند مشاهده و یادگیری را از طریق رایانه و محیط‌های شبیه‌سازی‌شده انجام داد. این تغییر می‌تواند در سطح کشور صرفه‌جویی قابل توجهی در هزینه‌های مورد نیاز برای تأمین و نگهداری فضاهای آزمایشگاهی ایجاد کند؛ به‌ویژه در مواردی که دانشجو در محیط آزمایشگاه عمدتاً نقش مشاهده‌کننده دارد.

دکتر چنگیز با اشاره به ظرفیت فناوری‌های نوین آموزشی تصریح کرد: می‌توان به سمت ایجاد آزمایشگاه‌های مجازی حرکت کرد؛ آزمایشگاه‌هایی که علاوه بر امکان مشاهده، قابلیت بازی‌وارسازی، حل مسئله و ارائه آموزش متناسب با نیازهای هر دانشجو را داشته باشند.

ضرورت بازنگری در آموزش داروسازی با توجه به هزینه تجهیزات

وی با تاکید بر اینکه این موضوع در آموزش داروسازی نیز قابل توجه است، گفت: دانشکده‌های داروسازی با توجه به تغییرات گسترده‌ای که در فناوری رخ داده و همچنین افزایش قابل توجه هزینه مواد و تجهیزات داروسازی، می‌توانند از شرایط موجود برای ایجاد تغییر در شیوه‌های آموزشی استفاده کنند.

معاون آموزشی وزارت بهداشت افزود: باید به سمت آموزش‌هایی حرکت کنیم که تا حد امکان انفرادی‌تر، متناسب‌تر با نیاز دانشجو و اثربخش‌تر باشند و فناوری را در خدمت ارتقای کیفیت آموزش قرار دهند.

از «تاب‌آوری» به «فرصت‌سازی» در بحران

دکتر چنگیز با اشاره به عنوان نشست و موضوع تاب‌آوری آموزش داروسازی در شرایط جنگ، تأکید کرد: در شرایط بحران نباید صرفاً به این فکر کنیم که چگونه آسیب کمتری ببینیم و تاب بیاوریم؛ بلکه باید یک گام جلوتر برویم و ببینیم چگونه می‌توان از شرایط بحران برای ایجاد تحول و جهش در آموزش استفاده کرد.

وی خاطرنشان کرد: به جای اینکه در مقابل بحران منفعل باشیم و صرفاً به این فکر کنیم که چگونه آسیب نبینیم، باید به این موضوع فکر کنیم که چگونه می‌توانیم از فرصت‌های ایجادشده در دل بحران استفاده کنیم و تغییراتی را رقم بزنیم که شاید در شرایط عادی امکان تحقق آنها دشوارتر باشد.

معاون آموزشی وزارت بهداشت در پایان گفت: تجربه‌های مختلف نشان داده است که می‌توان در شرایط بحران، نه‌تنها از آسیب عبور کرد، بلکه زمینه جهش و تحول را نیز فراهم کرد؛ بنابراین باید فرصت‌هایی را که در دل سختی‌ها ایجاد می‌شوند شناسایی و از آنها برای پیشرفت و تحول در آموزش استفاده کنیم.