در «سی و سومین» افق سلامت فارس؛ گفت و گو با دکتر «منصور مسجدی» رئیس مرکز CPCR معاونت درمان دانشگاه؛
نگاهی بر فعالیت مرکز آموزش احیای قلبی ریوی ایران؛ از شیراز تا افقهای ملی و بینالمللی
مرکز آموزش احیای قلبی ریوی ایران (IRC) فعالیت خود را در سال 1396 از دانشگاه علوم پزشکی شیراز آغاز کرده و طی سالهای گذشته با تمرکز بر آموزش استاندارد و مهارتمحور احیای قلبی ریوی، تربیت مدرس و توسعه آموزشهای تخصصی و عمومی، دامنه فعالیتهای خود را به خارج از شیراز گسترش داده است.

به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شیراز، دکتر «منصور مسجدی» رئیس مرکز CPCR معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز، با اشاره به روند شکلگیری و فعالیت این مرکز، آموزش استاندارد، تمرین عملی و توسعه فرهنگ نجات جان را از محورهای اصلی فعالیت مرکز آموزش احیای قلبی ریوی ایران عنوان میکند.
به گفته دکتر مسجدی، مرکز آموزش احیای قلبی ریوی ایران در سال ۱۳۹۶ با عنوان «مرکز جامع آموزش احیای قلبی ریوی فارس» فعالیت خود را آغاز کرد و از ابتدا، هدف اصلی آن ایجاد ساختاری برای ارائه آموزشهای استاندارد احیا بر پایه روشهای علمی و آموزشی معتبر بوده است.
وی آموزش مهارتمحور را یکی از ویژگیهای اصلی این مرکز میداند؛ به این معنا که آموزشها صرفاً به انتقال مطالب نظری محدود نیست و تمرین عملی، شبیهسازی، کار با تجهیزات و مانکنهای آموزشی، ارزیابی مهارت و تمرین کار تیمی نیز در فرآیند آموزش مورد توجه قرار میگیرد.
از نگاه او، در آموزش احیا صرفاً دانستن الگوریتمها کافی نیست و فراگیر باید بتواند آموختههای خود را در شرایط واقعی و پراسترس، بهموقع و صحیح به کار بگیرد؛ موضوعی که ضرورت تمرین مستمر و ارزیابی مهارت را دوچندان میکند.
برگزاری دورههای آموزشی متناسب با نیاز گروههای مختلف
رئیس مرکز CPCR معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز افزود: مرکز آموزش احیای قلبی ریوی ایران متناسب با سطح دانش، مسوولیت حرفهای و نیاز گروههای مختلف، دورههای متنوعی در حوزه احیا و مراقبتهای اورژانسی برگزار میکند.
به گفته دکتر مسجدی، دوره احیای قلبی ریوی پایه (BLS)، احیای قلبی ریوی پیشرفته (ACLS)، اورژانسهای پزشکی، کارگاههای نوار قلب و فارماکولوژی، سونوگرافی و اکوکاردیوگرافی بر بالین و سایر دورههای تخصصی مرتبط با احیا و فوریتهای پزشکی، بخشی از برنامههای آموزشی این مرکز است.
وی با بیان جزئیات برگزاری هر دور، اضافه کرد: در دوره BLS، اقدامات حیاتی دقایق نخست ایست قلبی ـ تنفسی مورد توجه قرار میگیرد؛ از تشخیص سریع ایست قلبی و درخواست کمک گرفته تا آغاز CPR با کیفیت مناسب، استفاده صحیح از دفیبریلاتور خودکار خارجی (AED) و تداوم زنجیره نجات.
دکتر مسجدی ادامه داد: این دوره علاوه بر کارکنان سلامت، میتواند متناسب با اهداف آموزشی برای کارکنان سازمانها، مربیان، کارکنان محیطهای آموزشی و ورزشی و سایر افرادی که احتمال مواجهه آنان با فرد دچار ایست قلبی وجود دارد نیز برگزار شود.
وی با بیان اینکه دوره ACLS سطح پیشرفتهتری از آموزش احیا را دنبال میکند و برای کادر درمان طراحی شده است، گفت: مدیریت پیشرفته راه هوایی، اجرای CPR با کیفیت بالا، تشخیص آریتمیهای قلبی، دفیبریلاسیون، دارودرمانی، شناسایی و درمان علل برگشتپذیر ایست قلبی، مدیریت تیم احیا و تصمیمگیری سریع در شرایط بحرانی، از محورهای این دوره به شمار میرود.
برگزاری مستمر دورههای آموزشی
رئیس مرکز CPCR معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز با اشاره به اینکه تعداد دورههای آموزشی مرکز بر اساس نیاز مراکز درمانی، درخواست سازمانها و گروههای مختلف، ظرفیت مدرسان و برنامهریزی آموزشی تعیین میشود، بیان کرد: بر اساس برنامه معمول مرکز، بهطور میانگین چهار تا پنج دوره BLS در هفته، یک دوره دو روزه ACLS در ماه، یک تا دو دوره HeartSaver در ماه و یک دوره نوار قلب و فارماکولوژی در هر فصل برگزار میشود.
به گفته وی، ظرفیت هر دوره نیز با توجه به استانداردهای بینالمللی آموزش احیا، تعداد تجهیزات و ضرورت حفظ کیفیت آموزش عملی و شبیهسازی تعیین میشود. در این فرآیند، صرف افزایش تعداد شرکتکنندگان هدف نیست و امکان تمرین مؤثر، مشارکت فعال و ارزیابی دقیق عملکرد هر یک از فراگیران اهمیت ویژهای دارد.
آموزش احیا؛ از دانستن تا توانستن
دکتر مسجدی ادامه داد: یکی از محورهای مهم، ضرورت تبدیل دانش نظری به مهارت عملی است. احیا مهارتی نیست که صرفاً با مطالعه یا حضور در یک دوره برای همیشه حفظ شود و مهارتهایی مانند CPR، استفاده از AED، مدیریت راه هوایی، کار تیمی و تصمیمگیری در شرایط بحرانی، نیازمند تمرین مستمر و بازآموزی هستند.
به گفته وی، در دورههای مرکز، فراگیران در کنار آموزش مباحث علمی، مهارتهای احیا را با استفاده از مانکنها و تجهیزات آموزشی تمرین میکنند و در سناریوهای شبیهسازیشده، نحوه واکنش در شرایط واقعی را میآموزند.
رئیس مرکز CPCR معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز تشخیص صحیح وضعیت بیمار، آغاز بهموقع اقدامات احیا، اجرای صحیح و باکیفیت CPR، رعایت الگوریتمهای استاندارد، استفاده درست از تجهیزات، مدیریت راه هوایی در سطح مورد نیاز دوره و ارتباط مؤثر با اعضای تیم، از جمله محورهای مورد توجه در ارزیابی مهارت فراگیران عنوان کرد.
کارنامهای پربار با آموزش حدود ۲۳ هزار و ۷۰۰ نفر
دکتر مسجدی با بیان اینکه مرکز آموزش احیای قلبی ریوی ایران طی سالهای فعالیت خود، کارنامه قابل توجهی در زمینه آموزش کارکنان سلامت و سایر گروههای جامعه به ثبت رسانده است، افزود: بر اساس آخرین آمار ارائهشده، تاکنون ۱۰۶۰ دوره BLS برگزار شده و حدود ۲۱ هزار نفر در این دورهها آموزش دیدهاند. همچنین ۷۴ کارگاه ACLS با حضور حدود ۱۵۰۰ نفر برگزار شده و ۱۵ دوره اورژانسهای پزشکی نیز حدود ۲۰۰ نفر را تحت آموزش قرار داده است، همچنین سه کارگاه تخصصی تفسیر نوار قلب (ECG) برگزار شده است.
آموزش احیا برای عموم جامعه
به گفته وی، آموزش احیا نباید به بیمارستانها و مراکز درمانی محدود شود؛ چراکه بسیاری از موارد ایست قلبی در خارج از محیط بیمارستان رخ میدهد و نخستین فرد حاضر در صحنه ممکن است پزشک یا پرستار نباشد.
دکتر مسجدی ادامه داد: بر همین اساس، مرکز آموزش احیای قلبی ریوی ایران بخشی از فعالیت خود را به آموزش گروههای غیرپزشک اختصاص داده است. عموم مردم، کارکنان سازمانها و ادارات، کارکنان محیطهای کاری و آموزشی، مربیان و مسوولان باشگاهها، ورزشکاران، کارکنان مراکز عمومی و خدماتی و نیروهای نظامی و انتظامی میتوانند متناسب با نیاز خود مخاطب این دورهها باشند.
وی افزود: کارگاه اورژانسهای پزشکی که در بسیاری از کشورهای جهان با عنوان HeartSaver شناخته میشود نیز برای افرادی طراحی شده است که ممکن است در نخستین دقایق یک وضعیت اورژانسی در محل حضور داشته باشند، تشخیص وضعیت، درخواست کمک، آغاز اقدامات اولیه و مؤثر و ایفای نقش مناسب تا رسیدن تیم تخصصی اورژانس، از جمله مهارتهایی است که در این دوره مورد توجه قرار میگیرد.
بهروزرسانی آموزشها بر اساس منابع علمی معتبر
رئیس مرکز CPCR معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز یا اشاره به اینکه محتوای آموزشی دورههای مرکز بر اساس منابع علمی معتبر و استانداردهای بینالمللی بهروزرسانی میشود، افزود: استانداردهای انجمن قلب آمریکا (AHA)، شواهد علمی روز و آخرین راهنماهای معتبر حوزه احیا و مراقبتهای قلبی ـ عروقی اورژانسی از جمله منابع مورد استفاده در این زمینه هستند.
دکتر مسجدی تربیت مدرس را یکی از بخشهای مهم فعالیت مرکز آموزش احیای قلبی ریوی ایران برشمرد و گفت: تاکنون بیش از ۸۰ مدرس احیای قلبی ریوی از شهرهای مختلف کشور، از جمله تهران، شیراز، بابل، همدان، بندرعباس، یزد و اقلید، در مسیر آموزش و توانمندسازی قرار گرفتهاند؛ این مرکز همچنین با حدود ۱۶ مدرس بینالمللی انجمن قلب آمریکا (AHA) همکاری و تعامل آموزشی داشته است.
گسترش آموزش استاندارد احیا در سراسر کشور
به گفته وی، فعالیت مرکز آموزش احیای قلبی ریوی ایران در سالهای گذشته از شیراز فراتر رفته و توسعه مراکز آموزشی در سایر شهرها نیز دنبال شده است؛ در همین راستا، مراکز آموزشی در جهرم و بندرعباس راهاندازی شدهاند و مراکز جدید در یزد و زاهدان نیز با همکاری دانشگاه در دست تأسیس هستند.
برگزاری کنگرههای ملی و بینالمللی
دکتر مسجدی به برگزاری کنگرههای ملی و بینالمللی اشاره کرد و افزود: فعالیت مرکز در حوزه آموزش، به برگزاری دورهها و تربیت مدرس محدود نمانده و برگزاری رویدادهای علمی نیز در برنامه آن قرار گرفته است، در سال ۱۴۰۴، نخستین کنگره ملی سالیانه احیای قلبی ریوی در شیراز برگزار شد؛ رویدادی که فرصتی برای گردهمایی متخصصان، مدرسان، پژوهشگران و فعالان حوزه احیا و اورژانس و تبادل تجربیات و یافتههای علمی فراهم کرد.
به گفته وی، در ادامه این مسیر، اولین کنگره بینالمللی و دومین کنگره ملی سالیانه احیای قلبی ریوی نیز از ۱۸ تا ۲۰ آذر ۱۴۰۵ در شیراز برگزار خواهد شد.
پایان خبر
نظر دهید